Ablasyon
Kaynak SüreciYüzeydeki malzemenin lazer enerjisiyle ani buharlaştırılarak kaldırılması. Lazer temizlemenin çalışma prensibidir.
Lazer Sözlüğü
Lazer kaynak ve kesim makinelerinde sık geçen teknik terimlerin kısa, gündelik dilde karşılıkları.
5 terim listeleniyor.
A
Acil Stop
GüvenlikTek hareketle makinenin enerjisini kesen kırmızı mantar buton. Lazer, gaz ve tel beslemesi aynı anda durur.
Akış Anahtarı
SoğutmaSoğutma suyunun gerçekten dolaştığını denetleyen emniyet elemanı. Akış kesildiğinde lazeri durdurur.
Akış Ölçer
Koruyucu GazKoruyucu gazın dakikada kaç litre aktığını gösteren ölçüm elemanı. Basınç değil, debi okunur.
Alın Kaynağı
Kaynak Süreciİki parçanın uç uca getirilerek birleştirildiği bağlantı tipi. Lazerde en az boşluğa izin veren, en temiz hazırlık isteyen ek şeklidir.
Alüminyum Kaynağı
Kaynak SüreciYüksek ısı iletimi, yüzeydeki oksit tabakası ve yansıtıcılığı nedeniyle çelikten belirgin biçimde zor olan kaynak türü. Aynı kalınlık için daha fazla güç ister.
Anahtar Deliği Modu
Kaynak SüreciEnerji yoğunluğunun metali buharlaştırıp dar bir kanal açtığı çalışma rejimi. Derin ve dar dikişler bu şekilde oluşur.
Anahtarlı Şalter
GüvenlikLazerin yalnızca yetkili kişi tarafından çalıştırılmasını sağlayan anahtarlı devre. Sınıf 4 lazerlerde standart güvenlik donanımıdır.
AR Kaplama
OptikOptik parçaların yüzeyindeki ince yansıma önleyici katman. Işının kayıpsız geçmesini sağlar ve çalışılan dalga boyuna göre üretilir.
Aralık Toleransı
Kaynak SüreciBirleşecek parçalar arasında kabul edilebilen boşluk miktarı. Lazer kaynağında bu tolerans dar tutulur.
Argon
Koruyucu GazSoy gaz olduğu için metalle tepkimeye girmeyen koruyucu gaz. Kararlı ve temiz dikiş istenen işlerde yaygın kullanılır.
Arıza Bildirimi
GenelSorunun servise iletilme biçimi. İçeriği, çözüm süresini doğrudan belirler.
Arka Gaz Koruması
Koruyucu GazDikişin kök tarafına da koruyucu gaz verilmesi. Boru ve kapalı hacimlerde arka yüzeyin oksitlenmesini önler.
Ayak Pedalı
Kontrol ve YazılımLazeri tetikleyen ayak anahtarı. Kablosu ve içindeki mikro anahtar yıprandığında kesik atış ya da hiç ateşlememe görülür.
Azot
Koruyucu GazKoruyucu gaz olarak kullanılan, argona göre daha ekonomik seçenek. Bazı malzemelerde uygundur, bazılarında tercih edilmez.
B
Bakır Kaynağı
Kaynak SüreciIşını en çok geri yansıtan ve ısıyı en hızlı dağıtan malzeme. Yansıtıcı yüzeyi nedeniyle hem zor hem de makine için riskli bir iştir.
Bindirme Kaynağı
Kaynak SüreciParçaların üst üste bindirilip üstten kaynatıldığı bağlantı. Sacların birbirine tam oturması, dikişin sağlamlığını doğrudan belirler.
Bindirme Oranı
Kaynak SüreciDarbeli kaynakta art arda gelen atışların birbirinin üzerine ne kadar bindiğini gösteren oran. Frekans ile ilerleme hızının ilişkisinden çıkar.
Bitiş Krateri
Kaynak SüreciDikişin sonlandığı noktada oluşan çukur. Lazer aniden kesildiğinde erimiş metal boşluğu dolduramadan katılaşır.
C
CE İşareti
GüvenlikÜreticinin, ürünün ilgili Avrupa mevzuatındaki gerekliliklere uygun olduğunu beyan ettiğini gösteren işaret.
Chiller
MekanikLazer kaynağını ve kaynak kafasını su döngüsüyle soğutan ünite. Sıcaklık ve su kalitesi doğrudan makine ömrünü etkiler.
Cürüf
Kesim SüreciKesim aralığından tam atılamayıp alt kenarda katılaşan erimiş metal. Gaz basıncı, odak konumu ve hız uyumsuzluğunun ilk işaretidir.
Ç
Çalışma Saati Sayacı
Kontrol ve YazılımMakinenin ve lazerin toplam çalışma süresini gösteren sayaç. Bakım planlaması bu değere göre yapılır.
Çarpılma
Kaynak SüreciIsınan ve soğuyan metalin geri çekmesiyle parçanın ölçü ve biçim değiştirmesi. Isı girdisi arttıkça büyür.
Çekme Testi
Ölçü ve BirimKaynaklı numunenin kopana kadar çekilerek bağlantının dayanımının ölçülmesi. Dikişin gerçekten taşıyıp taşımadığını gösteren en doğrudan yöntemdir.
Çift Devre Soğutma
SoğutmaRezonatör ile kaynak kafasının birbirinden bağımsız iki devrede soğutulduğu chiller yapısı. Her devrenin sıcaklığı ayrı ayarlanır.
Çinko Buharı
Kaynak SüreciGalvanizli sac kaynağında kaplamanın buharlaşmasıyla oluşan basınçlı gaz. Dikiş içinde gözenek, yüzeyde patlama izi bırakır.
Çok Fonksiyonlu Makine
MekanikKaynak, kesme, temizleme ve punta gibi işlemlerin tek gövde üzerinde toplandığı makine tipi. Aparat ve program değiştirilerek farklı işlere geçilir.
D
Dalga Boyu
OptikLazer ışığının rengi sayılabilecek fiziksel büyüklük. Fiber lazer kaynak makineleri 1064-1080 nm bandında, yakın kızılötesinde çalışır.
Darbe Enerjisi
ElektronikTek bir darbenin taşıdığı enerji miktarı; joule ile ifade edilir. Tepe gücü ile darbe süresinin çarpımından çıkar.
Darbe Süresi
ElektronikTek bir lazer darbesinin ne kadar sürdüğü. Nanosaniye, mikrosaniye veya milisaniye mertebesinde olabilir.
Darbeli Mod
ElektronikLazerin sürekli değil, aralıklı atımlar hâlinde çalışması. Isı girdisini sınırlamak ve ince malzemede kontrol sağlamak için kullanılır.
Deiyonize Su
MekanikSoğutma devresinde kullanılan, iyonları arındırılmış su. Kireç ve iletkenlik kaynaklı sorunları önlemek için tercih edilir.
Delme
Kesim SüreciKesime başlamadan önce sacın bir noktada baştan sona delinmesi. Kalın malzemede kademeli olarak yapılır.
Destek Kollu Punta Kaynak Makinesi
MekanikKaynak kafasının yaylı bir denge kolu üzerinde asılı durduğu tezgâh tipi sistem. Operatör kafanın ağırlığını taşımaz.
Devreye Alma
GenelMakinenin kurulup ilk kez çalıştırılması ve teslim edilmeden önce yapılan kontrollerin tamamı.
Dikiş Genişliği
Kaynak SüreciKaynak dikişinin yüzeyde kapladığı genişlik. Spot çapı, salınım genliği ve odak konumu birlikte belirler.
Dikiş Kaynağı
Kaynak SüreciKesintisiz bir hat boyunca yapılan kaynak. Sızdırmazlık ve süreklilik gerektiren bağlantılarda tercih edilir.
Dikiş Takip Sistemi
Kontrol ve YazılımKaynak hattındaki sapmayı algılayıp kafanın yolunu gerçek zamanlı düzelten sistem. Uzun ve tolerans sapmalı parçalarda kullanılır.
Dolgu Teli
Kaynak SüreciKaynak bölgesine ilave edilen tel. Boşluk kapatmak, dikişi beslemek veya kimyasal bileşimi ayarlamak için kullanılır.
Donma Koruması
SoğutmaSoğutma devresinin düşük sıcaklıkta donmasını önlemek için alınan önlemler. Isıtılmayan atölyelerde kış aylarının en kritik konusudur.
Duman Emiş
GüvenlikKaynak ve temizleme sırasında açığa çıkan duman ve partikülleri kaynağında yakalayan sistem. Solunum sağlığı için gereklidir.
Duruş Maliyeti
GenelMakine çalışmadığı süre boyunca ortaya çıkan gerçek kayıp. Yalnızca tamir gideri değil, duran üretim ve gecikmiş teslimat da buna dâhildir.
Duty Cycle
ElektronikBir çevrimde lazerin açık kaldığı sürenin toplam süreye oranı. Yüzde olarak ifade edilir ve ortalama gücü belirler.
E
El Tipi Lazer Kaynak Makinesi
MekanikKaynak kafasının operatör tarafından elde tutulduğu, fiber kablo ile beslenen kaynak makinesi tipi. Sabit tezgâh yerine parçanın yanına gidilerek çalışılır.
Elektriksel Parazit
ElektronikGüç kabloları ve çevredeki cihazlardan yayılan, kontrol sinyallerini bozan elektriksel gürültü. Kararsız ve tekrarlanamayan arızaların gizli nedenidir.
Enerji Yoğunluğu
OptikBirim alana düşen enerji miktarı; genellikle joule/cm² ile ifade edilir. İşlemin yüzeyde ne yapacağını belirleyen eşik değerdir.
Enkoder
ElektronikBir milin ya da eksenin konumunu ve dönüş miktarını elektriksel sinyale çeviren geri besleme elemanı. Servo sistemlerin gözüdür.
Erime Havuzu
Kaynak SüreciLazerin altında metalin sıvı hâlde bulunduğu küçük bölge. Dikişin kalitesi, bu havuzun kararlılığına ve havanın etkisinden yalıtılmasına bağlıdır.
F
Farklı Metal Kaynağı
Kaynak SüreciBirbirinden farklı iki metalin birleştirilmesi. Erime sıcaklıkları ve genleşme davranışları farklı olduğu için sonuç malzeme çiftine göre çok değişir.
Faz Dengesizliği
ElektronikÜç fazlı beslemede fazlar arasındaki gerilim farkının artması. Makinede ısınma, titreşim ve koruma devrelerinin devreye girmesine yol açar.
Fiber Çekirdek Çapı
OptikIşının içinden geçtiği cam çekirdeğin mikron cinsinden çapı. El tipi kaynak makinelerinde yaygın değerler 50 ve 100 mikron civarındadır.
Fiber Kablo Uzunluğu
MekanikRezonatör ile kaynak kafası arasındaki fiber optik kablonun boyu. Çalışma yarıçapını belirler.
Fiber Lazer
ElektronikIşının katkılı bir optik fiber içinde üretilip yükseltildiği lazer tipi. Kaynak, kesim ve temizleme makinelerinin çoğu bu teknolojiyi kullanır.
Fiber Optik Kablo
OptikRezonatörde üretilen ışını kaynak kafasına taşıyan cam çekirdekli kablo. Zorlanma ve kırılmaya karşı en hassas bileşenlerden biridir.
Fikstür
MekanikParçaları kaynak sırasında doğru konumda ve sabit tutan bağlama düzeneği. Seri işlerde kaliteyi belirleyen asıl unsurdur.
Frekans
ElektronikSaniyede üretilen darbe sayısı ya da salınım hareketinin saniyedeki tekrar sayısı. Hertz (Hz) ile ifade edilir.
G
Galvo Motor
ElektronikKüçük bir aynayı çok hızlı açılandırarak ışını hareket ettiren motor. Kaynak kafalarındaki salınım hareketini bu motorlar üretir.
Garanti Dışı Parça
GenelKullanıma ve dış etkiye bağlı olduğu için makine garantisi kapsamında değerlendirilmeyen parçalar. Kaynak kafası, optik parçalar ve fiber optik kablo bu grupta yer alır.
Gaz Debisi
Koruyucu GazBirim zamanda akan koruyucu gaz miktarı. Genellikle litre/dakika olarak ölçülür ve akış ölçerden ayarlanır.
Gaz Saflığı
Koruyucu GazKoruyucu gazın içindeki safsızlık oranı. Lazer kaynağında yüksek saflık standarttır; düşük saflık dikişte oksitlenme ve gözenek yapar.
Gaz Tüketimi
Koruyucu GazBelirli bir işte birim zamanda harcanan koruyucu ya da kesim gazı miktarı. İşletme giderinin önemli kalemlerinden biridir.
Geri Yansıma
OptikIşının iş parçasından optik yola geri dönmesi. Özellikle bakır, alüminyum ve pirinç gibi yansıtıcı malzemelerde risk oluşturur.
Gerilim Giderme
Kaynak SüreciKaynak sonrası parçadaki iç gerilmeleri azaltmak için uygulanan kontrollü ısıl işlem. Ölçü kararlılığını artırır.
Göz Güvenliği Mesafesi
GüvenlikIşının, koruma olmadan göze zarar vermeyeceği kabul edilen en yakın mesafe. Güvenlik alanının büyüklüğü buna göre belirlenir.
Güç Ölçer
Ölçü ve BirimMakinenin gerçekte kaç watt çıkış verdiğini ölçen cihaz. Ekrandaki değerle ölçülen değer arasındaki fark, optik yol ya da rezonatör sorununu gösterir.
Güç Yoğunluğu
OptikBirim alana düşen lazer gücü. Aynı watt değeri, spot küçüldükçe çok daha yüksek güç yoğunluğu anlamına gelir.
H
Hata Kodu
Kontrol ve YazılımMakinenin ekranda gösterdiği, arızanın hangi devreden geldiğini anlatan kod. Aynı kod farklı markalarda farklı anlama gelebilir.
Hava Filtresi
Sarf MalzemeChiller ve pano soğutmasında havayı süzen filtre. Atölye tozunun ısı değiştirici üzerine oturmasını engeller.
Hava Soğutmalı Sistem
SoğutmaRezonatörün ve kafanın hava akışıyla soğutulduğu makine yapısı. Chiller ve su devresi bulunmaz.
I
Interlock
GüvenlikBelirli bir koşul sağlanmadığında lazerin çalışmasını engelleyen güvenlik devresi. Kapı açıldığında sistemi durdurması tipik örnektir.
IP Koruma Sınıfı
ElektronikBir cihazın katı cisimlere ve suya karşı korunma derecesini gösteren iki haneli kod. İlk hane toz ve cisim, ikinci hane su içindir.
Isı Girdisi
Kaynak SüreciBirim dikiş uzunluğuna giren enerji miktarı. Güç ile kaynak hızının oranından çıkar; çarpılmanın ve ITAB genişliğinin asıl belirleyicisidir.
Işın Birleştirici
OptikBirden fazla pompa diyodundan gelen ışığı tek bir fibere toplayan optik bileşen. Rezonatörün güç kapasitesini belirleyen yapılardan biridir.
Işın Kalitesi
OptikIşının ne kadar küçük bir noktaya odaklanabildiğini anlatan ölçü. M² değeri 1e yaklaştıkça ışın daha iyi odaklanır.
Işın Parametre Çarpımı
OptikIşın kalitesini sayıyla ifade eden değer; bel yarıçapı ile ışının açılma açısının çarpımıdır. mm·mrad birimiyle yazılır, küçük olması daha iyi ışın anlamına gelir.
Işın Yolu
OptikIşının rezonatörden çıkıp iş parçasına ulaşana kadar geçtiği güzergâhın tamamı: fiber optik kablo, QBH, kolimatör, ayna, odak lensi ve koruma camı.
ITAB
Kaynak SüreciErimeyen ama ısıdan etkilenerek yapısı değişen bölge. Dikişin hemen yanındaki bu şerit, malzemenin davranışını değiştirebilir.
İ
İkinci El Makine Kontrolü
GenelKullanılmış bir lazer makinesi alınmadan önce yapılması gereken teknik değerlendirme. Dış görünüş gerçek durumu göstermez.
İletim Modu
Kaynak SüreciMalzemenin buharlaşmadan, ısı iletimiyle eridiği rejim. Sığ ama geniş ve düzgün yüzeyli dikişler verir.
İyon Değiştirici Reçine
SoğutmaSoğutma suyunu deiyonize hâlde tutan filtre dolgusu. Doyduğunda suyun iletkenliği yükselir ve koruma devreleri uyarı vermeye başlar.
J
Jeneratörle Çalışma
ElektronikŞebeke yerine jeneratörden beslenerek çalışma. Şantiye ve saha işlerinde gündeme gelir, ek koşullar ister.
K
Kaçak Akım Rölesi
GüvenlikElektriğin istenmeyen bir yoldan, örneğin gövde üzerinden akması durumunda devreyi kesen koruma elemanı. Can güvenliği için zorunludur.
Kalibrasyon
MekanikMakinenin gösterdiği değerlerin gerçekte ölçülenle uyumunun kontrol edilmesi ve gerekiyorsa düzeltilmesi.
Kapasitif Yükseklik Kontrolü
Kesim SüreciKesim kafasının sac yüzeyine olan mesafesini elektriksel kapasite değişimiyle ölçüp sabit tutan sistem. Odak konumunun korunmasını sağlar.
Kaplama Sökme
Kaynak SüreciBoya, çinko, oksit ya da yağ tabakasının lazerle yüzeyden kaldırılması. Kaynak öncesi hazırlıkta ve restorasyonda kullanılır.
Katkılı Fiber
Elektronikİçine ışık yayan elementler eklenmiş özel optik fiber. Fiber lazerde ışın burada üretilip yükseltilir.
Kaynak Ağzı
Kaynak SüreciParçaların birleşecek yüzeylerinin hazırlanma ve birbirine oturma biçimi. Lazer kaynağında sonucu en çok belirleyen hazırlıktır.
Kaynak Hızı
Kaynak SüreciKafanın dikiş hattı boyunca ilerleme hızı. Güçle birlikte birim uzunluğa giren ısıyı belirler.
Kaynak Kabiliyeti
Kaynak SüreciBir malzemenin, kabul edilebilir kalitede kaynak edilebilme derecesi. Bileşim, kalınlık, yüzey durumu ve bağlantı biçimi birlikte belirler.
Kaynak Kafası
MekanikOptik grubu, salınım mekanizmasını, gaz ve tel yollarını bir arada tutan uç birim. Operatörün elinde tuttuğu parçadır.
Kaynak Pozisyonu
Kaynak SüreciDikişin uzaydaki konumu: düz, yatay, dik ya da tavan. Erimiş metalin yer çekimi altındaki davranışını belirler.
Kaynak Reçetesi
Kontrol ve YazılımBelirli bir iş için doğrulanmış parametre seti: güç, hız, frekans, salınım, gaz debisi ve tel hızı. Makinede program olarak kaydedilir.
Kaynak Sırası
Kaynak SüreciDikişlerin hangi bölgede, hangi yönde ve hangi sırayla yapılacağının planlanması. Çarpılmayı kontrol etmenin etkili yollarından biridir.
Kenar Kalitesi
Kesim SüreciKesilen yüzeyin pürüzlülüğü, dikliği ve oksit durumu. Parçanın sonradan kaynatılıp kaynatılamayacağını belirler.
Kerf
Kesim SüreciKesim sırasında malzemeden kaldırılan aralığın genişliği. Parça ölçüleri hesaplanırken bu pay hesaba katılır.
Kesim Gazı
Kesim SüreciKesim sırasında erimiş metali kesim aralığından dışarı atan basınçlı gaz. Kaynaktaki koruyucu gazdan farklı bir işi vardır.
Kesim Kapasitesi
Kesim SüreciBir makinenin belirli malzemede güvenle kesebildiği en yüksek kalınlık. Güç, gaz ve kafa yapısı birlikte belirler.
Kişisel Koruyucu Donanım
GüvenlikOperatörün üzerinde bulunması gereken koruyucu ekipmanın tamamı: uygun dalga boyuna göre seçilmiş gözlük, eldiven, yanmaz önlük ve gerektiğinde solunum koruması.
Kolimatör
OptikFiber kablodan koni gibi genişleyerek çıkan ışını paralel demet haline getiren lens grubu. Odak lensinden hemen önce gelir.
Kontrol Kartı
Kontrol ve YazılımEkran, pedal, gaz valfi, tel motoru ve rezonatör arasındaki tüm sinyalleri yöneten ana kart. Makinenin beyni sayılır.
Koruma Camı
OptikOdak lensinin önündeki ince sarf cam. Sıçrayan metali ve dumanı üstüne alır; kirlendiğinde temizlenmez, değiştirilir.
Koruma Camı Kaseti
MekanikKoruma camını torç içinde yerinde ve sızdırmaz tutan çekmece biçimli tutucu. Contası ve oturma yüzeyi bozulduğunda toz ve duman içeri sızar.
Koruyucu Gaz
Koruyucu GazErime havuzunu havanın oksijen ve azotundan yalıtan gaz. Dikişin temizliğini ve gözeneksizliğini doğrudan etkiler.
Köşe Kaynağı
Kaynak Süreciİki parçanın dik ya da açılı birleştiği köşeye yapılan dikiş. T bağlantılarda ve kutu profil imalatında en sık kullanılan biçimdir.
L
Lazer Gözlüğü
GüvenlikBelirli dalga boyunu filtreleyen koruyucu gözlük. Filtresi çalışılan lazerin dalga boyuna uygun değilse koruma sağlamaz.
Lazer Güvenlik Sorumlusu
Güvenlikİşletmede lazer güvenliğinden sorumlu, önlemleri belirleyen ve uygulanmasını denetleyen kişi. Sınıf 4 sistemlerde görevlendirilmesi beklenir.
Lazer Paravanı
GüvenlikÇalışma alanını çevreleyen, ışını geçirmeyen perde, pano ya da kabin. Yansıyan ve saçılan ışının çevredeki kişilere ulaşmasını engeller.
Lazer Sınıfı 4
GüvenlikLazerlerin tehlike derecesine göre sınıflandırılmasında en yüksek grup. Endüstriyel kaynak ve temizleme lazerleri bu sınıfa girer.
Lazer Temizleme
Kaynak SüreciYüzeydeki kirin, oksidin veya kaplamanın lazer darbeleriyle uzaklaştırılması. Kimyasal ve aşındırıcı kullanmadan yapılır.
M
Makro Kesit
Ölçü ve BirimNumunenin dikişe dik kesilip yüzeyinin dağlanarak incelenmesi. Nüfuziyeti, dikiş biçimini ve gözenekleri gözle görülür hâle getirir.
Metal Buharı Bulutu
Kaynak SüreciKaynak sırasında havuzun üzerinde oluşan, buharlaşmış metal ve iyonlaşmış gazdan oluşan bulut. Işının bir kısmını dağıtır.
Mikro Bağlantı
Kesim SüreciKesilen parçanın sacdan tamamen ayrılmaması için bırakılan çok küçük bağlantı noktası. Parçanın kafaya çarpmasını ve tabla altına düşmesini önler.
Minimum Bükülme Yarıçapı
MekanikFiber optik kablonun zarar görmeden kıvrılabileceği en küçük yarıçap. Bu değerin altına inildiğinde kablo içten kırılır ve geri dönüşü olmaz.
Modülasyon Sinyali
ElektronikRezonatöre gücü ve darbe biçimini bildiren kontrol sinyali. Frekans ve duty cycle bu sinyal üzerinden ayarlanır.
N
Nefes Testi
Ölçü ve BirimOptik yüzeyin durumunu sahada anlamak için kullanılan basit kontrol yöntemi. Yüzeye verilen nemin nasıl dağıldığına bakılır.
Nesting
Kesim SüreciKesilecek parçaların sac üzerine en az fire verecek şekilde yerleştirilmesi. Kesim maliyetini doğrudan etkiler.
Nominal Güç
ElektronikMakinenin katalogda belirtilen, sürekli verebildiği en yüksek çıkış gücü. Etikette watt cinsinden yazar.
Nozul
MekanikKafanın ucundaki, koruyucu gazı kaynak bölgesine yönlendiren ve mesafeyi belirleyen değişebilir parça.
Numerik Açıklık
OptikBir fiberin ya da lensin ışığı hangi açı aralığında kabul edip iletebildiğini gösteren değer. Optik parça seçiminde uyumun ölçüsüdür.
Numune Çalışması
GenelSatın alma ya da yeni bir işe başlama öncesinde, gerçek parçayla yapılan deneme kaynağı. Karar vermenin en güvenilir yoludur.
Nüfuziyet
Kaynak SüreciKaynağın malzeme içine ne kadar işlediği. Yeterli nüfuziyet olmadan dikiş yüzeyde güzel görünse bile bağlantı zayıf kalır.
O
O-Ring ve Contalar
Sarf MalzemeSu, gaz ve optik bölmelerini sızdırmaz tutan elastik keçe ve halkalar. Küçük parçalar olmalarına rağmen büyük arızaların başlangıç noktasıdır.
Odak Derinliği
OptikOdak noktasının etrafında, ışının hâlâ işe yarayacak kadar küçük kaldığı mesafe aralığı. Bu aralık içinde küçük yükseklik değişimleri sonucu bozmaz.
Odak Kaçıklığı
OptikOdak noktasının bilerek yüzeyin üstüne veya altına alınması. Dikiş genişliğini ve nüfuziyet dengesini değiştirmek için kullanılır.
Odak Lensi
OptikParalel ışını iş parçası üzerinde küçük bir noktada toplayan lens. Odak uzunluğu hem spot çapını hem çalışma mesafesini belirler.
Odak Mesafesi
OptikOdak lensinin ışını topladığı noktaya olan uzaklık. Kafa ile iş parçası arasındaki çalışma mesafesini ve spot büyüklüğünü belirler.
Operatör Eğitimi
GenelMakineyi kullanacak kişiye teslimatta verilen kullanım, güvenlik ve temel bakım eğitimi. Arıza istatistiklerini en çok değiştiren kalemdir.
Optik Kaplama Hasarı
OptikLensin ya da koruma camının yüzeyindeki ince kaplamanın bozulması. Camın biçimi değişmediği için çıplak gözle görülmez.
Optik Yoğunluk
GüvenlikBir filtrenin belirli dalga boyundaki ışığı ne kadar zayıflattığını gösteren logaritmik değer. Koruyucu gözlüklerin üzerinde yazar.
Ortalama Güç
ElektronikDarbeli çalışmada belirli bir sürede verilen enerjinin zamana bölünmesiyle bulunan güç. Ekranda okunan değer genellikle budur.
Ö
Ön Gaz ve Son Gaz
Koruyucu GazLazer yanmadan önce ve söndükten sonra gazın akmaya devam ettiği süreler. Başlangıç ve bitiş bölgelerini korur.
Ön Isıtma
Kaynak SüreciKaynaktan önce parçanın kontrollü biçimde ısıtılması. Soğuma hızını düşürerek çatlak riskini azaltır.
P
Parametre Kilidi
Kontrol ve YazılımDoğrulanmış ayarların operatör tarafından değiştirilmesini engelleyen yetki koruması. Genellikle şifre ya da yetki seviyesiyle çalışır.
Pas Sökme
Kaynak SüreciYüzeydeki oksit ve korozyon tabakasının lazerle kaldırılması. Kaynak öncesi hazırlıkta ve restorasyon işlerinde kullanılır.
Pasivasyon
Kaynak SüreciPaslanmaz çelikte kaynak sonrası yüzeydeki koruyucu tabakanın yeniden oluşturulması. Korozyon direncini geri kazandırır.
Paslanmaz Çelik Kaynağı
Kaynak SüreciLazer kaynağının en rahat sonuç verdiği malzeme grubu. Isı iletimi düşük olduğu için enerji dikişte kalır, dar ve derin dikiş kolay elde edilir.
Penetrasyon Derinliği
Kaynak SüreciErimenin yüzeyden itibaren ulaştığı ölçülebilir derinlik. Kesit alınarak veya tahribatsız yöntemlerle doğrulanır.
Periyodik Bakım
GenelArıza çıkmadan, belirli aralıklarla yapılan kontrol, temizlik ve değişim programı. Amacı duruşu ucuza almaktır.
Pilot Lazer
Optikİşlem lazeri görünmez olduğu için nişan almayı sağlayan düşük güçlü görünür ışın. Genellikle kırmızı bir nokta veya çizgi olarak görünür.
Pompa Diyodu
ElektronikRezonatör içinde katkılı fiberi besleyen ışık kaynağı. Lazer gücünün asıl üretildiği yer burasıdır ve ömrü doğrudan sıcaklığa bağlıdır.
Porozite
Kaynak SüreciDikiş içinde kalan gaz boşlukları. Görünmeyebilir ama bağlantının mukavemetini ve sızdırmazlığını düşürür.
Pozisyoner
MekanikParçayı döndürerek ya da eğerek kaynak bölgesini uygun konuma getiren tabla. Boru, flanş ve dairesel dikişlerde kullanılır.
Punta Kaynağı
Kaynak SüreciSürekli dikiş yerine belirli noktalarda kısa süreli kaynak yapma. Parçaları sabitlemek veya nokta bağlantı kurmak için kullanılır.
Q
QBH
OptikFiber kablonun kaynak kafasına veya rezonatöre bağlandığı standart konnektör tipi. Uç yüzeyi ve koruma başlığı kritik öneme sahiptir.
R
Rampalı Başlangıç ve Bitiş
Kontrol ve YazılımGücün dikişin başında kademeli yükseltilip sonunda kademeli düşürülmesi. Başlangıç deliğini ve bitiş kraterini önler.
Referans Alma
Kontrol ve YazılımEksenli bir sistemin açılışta kendi sıfır noktasını bulması. Tüm koordinatlar bu noktaya göre hesaplanır.
Reflektör
OptikIşını istenen yöne çeviren yansıtıcı optik. Kaynak kafalarında salınımı üreten galvo aynaları da bu gruba girer.
Regülatör
Koruyucu GazTüpteki yüksek basıncı makinenin kullanacağı çalışma basıncına düşüren cihaz. Üzerindeki iki göstergeden biri tüp içindeki basıncı, diğeri çıkış basıncını gösterir.
Rezonatör
ElektronikLazer ışınının üretildiği ana ünite. Fiber lazerlerde pompa diyotları ve katkılı fiber burada bulunur.
Robotik Kaynak Hücresi
MekanikKaynak kafasının robot kolu ya da eksenli sistem üzerinde taşındığı, çevresi güvenlik donanımıyla kapatılmış otomatik kaynak birimi.
S
Sac Tablası
Sarf MalzemeKesim sırasında sacın üzerinde durduğu, testere dişli lamalardan oluşan destek ızgarası. Sarf sayılır ve zamanla yenilenir.
Saçılan Işın
Güvenlikİş parçasından ve çevredeki yüzeylerden dağılarak yayılan ışın. Doğrudan ışın kadar tehlikelidir ve yönü tahmin edilemez.
Sarf Malzeme
MekanikKullanıldıkça tükenen ve belirli aralıklarla değiştirilen parçalar: koruma camı, lens, nozul, torç uçları gibi.
Seramik Uç
Kesim SüreciKesim kafasının ucundaki, nozulu taşıyan ve kafayı iş parçasından elektriksel olarak yalıtan seramik parça. Kapasitif yükseklik ölçümü bu yalıtım sayesinde çalışır.
Servis Sözleşmesi
GenelBakım ve müdahalelerin önceden tanımlı koşullarla yürütüldüğü anlaşma. Kapsam, süre ve yanıt süresi baştan belirlenir.
Servo Motor
ElektronikKonumunu ve hızını geri besleme ile sürekli düzelterek çalışan motor. Eksenli ve robotik sistemlerde hareketi bu motorlar sağlar.
Sıcak Çatlak
Kaynak SüreciDikiş henüz katılaşırken oluşan, çoğunlukla dikiş ortasında boydan boya ilerleyen çatlak. Malzeme bileşimi ve dikiş biçimi birlikte tetikler.
Sızdırmazlık Testi
Ölçü ve BirimKapalı hacimli parçalarda dikişin geçirgen olup olmadığının kontrolü. Basınç, vakum ya da köpük yöntemiyle yapılır.
Soğurma
OptikMalzemenin, üzerine düşen lazer enerjisinin ne kadarını içine aldığı. Yansıtılan kısım işe yaramaz, hatta zararlıdır.
Spatter
Kaynak SüreciErime havuzundan fırlayan küçük metal zerrecikleri. Yüzeyi kirletir ve koruma camının ömrünü kısaltır.
Spot Çapı
OptikLazerin iş parçasına düştüğü noktanın çapı. Aynı güçte spot küçüldükçe enerji yoğunluğu artar.
Su Filtresi
Sarf MalzemeSoğutma devresindeki katı parçacıkları tutan filtre. Akışın düşmesini ve pompanın zorlanmasını önler.
Su Soğutmalı Sistem
SoğutmaRezonatörün ve kaynak kafasının chiller üzerinden su döngüsüyle soğutulduğu yapı. Yüksek güçlerde ve sürekli çalışmada standarttır.
Sürekli Dalga
ElektronikLazerin kesintisiz olarak açık kaldığı çalışma modu. Uzun ve düzgün dikişlerde en yaygın kullanılan moddur.
Ş
Şebeke Gerilimi
ElektronikMakinenin beslendiği elektrik hattındaki gerilim değeri. Kararlılığı, makinenin ömrü ve arıza sıklığı üzerinde doğrudan etkilidir.
T
Tahribatsız Muayene
Ölçü ve BirimParçaya zarar vermeden dikişin durumunu değerlendiren yöntemlerin ortak adı: penetrant, ultrasonik ve radyografik muayene bunların başlıcalarıdır.
Tarama Deseni
Kontrol ve YazılımTemizleme ve geniş yüzey işlerinde ışının çizdiği hareket şekli: doğrusal, zikzak, dairesel ya da spiral.
Tekrarlanabilirlik
MekanikAynı kurulum ve parametrelerle aynı sonucun tekrar tekrar elde edilebilmesi. Seri işlerde kaliteden çok önce gelen ölçüttür.
Tel Besleme Ünitesi
MekanikDolgu telini makaradan alıp kaynak bölgesine sabit hızda ileten ünite. Aralıklı birleşmelerde ve dolgu isteyen işlerde kullanılır.
Tel Makarası
Sarf MalzemeDolgu telinin sarılı olduğu makara. Tel çapı ve cinsi, yapılan işe ve ana malzemeye göre seçilir.
Temper Rengi
Kaynak SüreciKaynak sonrası dikişin çevresinde oluşan sarı, mavi, mor tonlarındaki renk kuşağı. Metalin o bölgede ne kadar ısındığını gösterir.
Tepe Gücü
ElektronikBir darbenin en yüksek anlık güç değeri. Ortalama güçten kat kat büyük olabilir.
Termal Kamera Kontrolü
Ölçü ve BirimMakinenin ve panonun ısınan noktalarının kızılötesi kamerayla görüntülenmesi. Arıza çıkmadan önce sorunlu bağlantıyı gösterir.
Termal Lens Etkisi
OptikIsınan optiğin kırılma davranışının değişerek odak noktasını kaydırması. Uzun çalışmada nüfuziyetin yavaş yavaş düşmesi tipik belirtisidir.
Topraklama
ElektronikMakinenin ve iş parçasının elektriksel olarak güvenli referansa bağlanması. Hem güvenlik hem kararlı çalışma için gereklidir.
U
Uç Yanması
OptikFiber kablonun uç yüzeyinde ya da QBH koruma camında oluşan kalıcı yanık. Toz veya nem varken yapılan ilk atışta oluşur.
Uyarı Levhası
GüvenlikLazer çalışma alanının sınırını ve tehlike sınıfını gösteren işaretleme. Alana girecek herkesin uyarılması için zorunludur.
Uzaktan Destek
GenelTeknisyenin telefon, görüntülü görüşme ya da fotoğraf üzerinden yönlendirme yapması. Basit arızaların büyük bölümü bu yolla çözülür.
W
Wobble
Kaynak SüreciIşının kaynak yönü boyunca ilerlerken küçük bir desen çizerek salınması. Dikişi genişletir ve aralık kapatmayı kolaylaştırır.
Y
Yanıcı Ortam Riski
GüvenlikLazerin çevresinde tutuşabilir malzeme bulunmasından doğan yangın tehlikesi. Sıçrayan metal zerreleri uzun mesafe gidebilir.
Yanma Oluğu
Kaynak SüreciDikişin kenarında ana metalden malzeme eksilmesiyle oluşan çentik. Yük altında çatlağın başlayacağı ilk yerdir.
Yazılım Sürümü
Kontrol ve YazılımMakinenin kontrol kartı ve ekranında yüklü olan yazılımın sürüm numarası. Arıza takibinde ilk sorulan bilgilerdendir.
Yedek Parça Uyumluluğu
GenelBir parçanın makineye gerçekten uyup uymadığı. Görünüş benzerliği uyumluluk anlamına gelmez.
Yerinde Servis
GenelArızalı makineye teknisyenin gidip müdahale etmesi. Taşınması zor sistemlerde ilk başvurulan yöntemdir.
Yoğuşma
SoğutmaSoğutma suyu sıcaklığı ortamın çiy noktasının altına indiğinde optik ve konnektör yüzeylerinde su damlacığı oluşması. Nemli ortamlarda ciddi risktir.
Yüzey Kirliliği
Kaynak SüreciKaynak yapılacak yüzeyde bulunan yağ, boya, pas, nem ve kesme sıvısı kalıntısı. Lazer kaynağında sonucu doğrudan bozar.
Aramanızla eşleşen terim bulunamadı. Tüm terimleri listele.